W gminie Łapy (powiat białostocki, woj. podlaskie) leży obręb ŁAPY I — 512,54 ha terenu sklasyfikowanego jako śródmieście / centrum. Śródmieście to najintensywniej zabudowana część obszaru miejskiego — koncentruje funkcje mieszkaniowe, handlowe, usługowe i administracyjne. Cechuje się wielokondygnacyjną zabudową, wysokim odsetkiem adresów z przypisanymi ulicami i gęstą siecią komunikacyjną.
Zabudowa i charakter
Zabudowa miejska (5,7 bud./ha, pokrycie 6,1%) i zabudowa wielopiętrowa (śr. 2,1 kondygnacji budynków mieszkalnych) wraz z rozbudowaną siecią 89 ulic dokumentują śródmiejski charakter.
Struktura budynków
Na terenie obrębu zlokalizowano 2924 budynków (5,7/ha) — pod względem powierzchni zabudowy przeważają budynki mieszkalne (60% powierzchni zabudowy). Dominujący typ to obiekty o typowej wielkości domów jednorodzinnych. Struktura zabudowy obejmuje 8 kategorii funkcjonalnych, w tym mieszkalne (54%), infrastrukturalne i techniczne (33%), handlowo-usługowe (2%). Mediana odległości 4 m oznacza praktycznie ciągłą zabudowę — budynki formują front pierzejowy lub szczelną tkankę miejską.
Użytkowanie gruntów
W strukturze gruntów największy udział mają: grunty rolne (36%), tereny zabudowy mieszkaniowej (21%), tereny leśne (13%), tereny komunikacyjne (11%).
Infrastruktura
Rozbudowana sieć 89 ulic obsługuje 1764 adresów — w pełni zurbanizowana infrastruktura adresowa. Na terenie obrębu leży miejscowość Łapy.
Struktura własnościowa
Znacząca obecność osób fizycznych na terenie zurbanizowanym zwraca uwagę na prywatne kamienice, domy jednorodzinne lub budynki wielorodzinne z wyodrębnionymi lokalami. Dane dotyczą 344,4 ha (67% powierzchni obrębu).
Stan prawny
Księgi wieczyste założono dla 88% działek (3065 z 3465). Przy 1392 wyodrębnionych lokalach umiarkowany odsetek KW gruntowych wynika częściowo z wydzielenia własności lokali w budynkach wielorodzinnych. W ewidencji gruntów odnotowano 2924 budynków, ale tylko 111 figuruje w księgach wieczystych. Różnicę tłumaczą przede wszystkim obiekty infrastruktury miejskiej (wiaty przystankowe, budynki techniczne, altany śmietnikowe) (33% zabudowy), zarejestrowane w ewidencji gruntów i budynków (EGiB), lecz nieujawnione w dziale I-O ksiąg wieczystych. Ponadto wiele budynków mieszkalnych (54% zabudowy) nie figuruje w rejestrze budynków KW — zgodnie z zasadą superficies solo cedit budynek stanowi część składową gruntu i jego własność wynika z KW działki. Ujawnienie budynku w dziale I-O księgi wymaga odrębnego wniosku i opłaty, z czego większość właścicieli rezygnuje.
Struktura funkcjonalna budynków
Funkcja budynkuLiczba% zabud.% liczbyŚr. kond.
Mieszkalne
Śr. powierzchnia zabudowy: 118 m². Domy jednorodzinne, budynki wielorodzinne (bloki, kamienice), budynki zbiorowego zamieszkania (internaty, domy studenckie, domy opieki).
158660%54%2,1
Infrastrukturalne i techniczne
Śr. powierzchnia zabudowy: 63 m². Budynki techniczne (stacje transformatorowe, przepompownie), wiaty przystankowe, altany śmietnikowe, szopy, budynki gospodarcze niesklasyfikowane w innych kategoriach EGiB.
95219%33%1,1
Handlowo-usługowe
Śr. powierzchnia zabudowy: 279 m². Sklepy, centra handlowe, hotele, restauracje, stacje paliw, punkty usługowe.
737%2%1,6
Oświaty i kultury
Śr. powierzchnia zabudowy: 1169 m². Szkoły, przedszkola, uczelnie, biblioteki, muzea, kina, teatry, hale sportowe i widowiskowe.
135%0%2,2
Przemysłowe
Śr. powierzchnia zabudowy: 178 m². Fabryki, zakłady produkcyjne, warsztaty i inne obiekty służące wytwarzaniu.
372%1%1
Transportu i łączności
Śr. powierzchnia zabudowy: 43 m². Garaże indywidualne i zbiorowe, parkingi wielopoziomowe, hangary lotnicze, budynki dworcowe, budynki telekomunikacyjne (centrale, stacje bazowe).
1522%5%1
Gospodarcze dla rolnictwa
Śr. powierzchnia zabudowy: 77 m². Obory, stajnie, chlewnie, stodoły, szklarnie, pieczarkarnie i inne obiekty służące produkcji rolnej i hodowlanej.
852%3%1
Opieki zdrowotnej
Śr. powierzchnia zabudowy: 924 m². Szpitale, przychodnie, poradnie lekarskie, sanatoria.
62%0%1,8
Mieszkalne
Śr. powierzchnia zabudowy: 118 m². Domy jednorodzinne, budynki wielorodzinne (bloki, kamienice), budynki zbiorowego zamieszkania (internaty, domy studenckie, domy opieki).
Liczba
1586
% zabud.
60%
% liczby
54%
Śr. kond.
2,1
Infrastrukturalne i techniczne
Śr. powierzchnia zabudowy: 63 m². Budynki techniczne (stacje transformatorowe, przepompownie), wiaty przystankowe, altany śmietnikowe, szopy, budynki gospodarcze niesklasyfikowane w innych kategoriach EGiB.
Liczba
952
% zabud.
19%
% liczby
33%
Śr. kond.
1,1
Handlowo-usługowe
Śr. powierzchnia zabudowy: 279 m². Sklepy, centra handlowe, hotele, restauracje, stacje paliw, punkty usługowe.
Liczba
73
% zabud.
7%
% liczby
2%
Śr. kond.
1,6
Oświaty i kultury
Śr. powierzchnia zabudowy: 1169 m². Szkoły, przedszkola, uczelnie, biblioteki, muzea, kina, teatry, hale sportowe i widowiskowe.
Liczba
13
% zabud.
5%
% liczby
0%
Śr. kond.
2,2
Przemysłowe
Śr. powierzchnia zabudowy: 178 m². Fabryki, zakłady produkcyjne, warsztaty i inne obiekty służące wytwarzaniu.
Liczba
37
% zabud.
2%
% liczby
1%
Śr. kond.
1
Transportu i łączności
Śr. powierzchnia zabudowy: 43 m². Garaże indywidualne i zbiorowe, parkingi wielopoziomowe, hangary lotnicze, budynki dworcowe, budynki telekomunikacyjne (centrale, stacje bazowe).
Liczba
152
% zabud.
2%
% liczby
5%
Śr. kond.
1
Gospodarcze dla rolnictwa
Śr. powierzchnia zabudowy: 77 m². Obory, stajnie, chlewnie, stodoły, szklarnie, pieczarkarnie i inne obiekty służące produkcji rolnej i hodowlanej.
Liczba
85
% zabud.
2%
% liczby
3%
Śr. kond.
1
Opieki zdrowotnej
Śr. powierzchnia zabudowy: 924 m². Szpitale, przychodnie, poradnie lekarskie, sanatoria.
Lasy (Ls) oraz grunty zadrzewione i zakrzewione (Lz, Lzr).
Powierzchnia
67,97 ha
Udział
13%
Tereny komunikacyjne
Drogi (dr), tereny kolejowe (Tk), inne tereny komunikacyjne (Ti, Tp).
Powierzchnia
55,04 ha
Udział
11%
Tereny przemysłowe i komercyjne
Tereny przemysłowe (Ba), inne tereny zabudowane (Bi), zurbanizowane tereny niezabudowane (Bp), tereny górnicze (K).
Powierzchnia
35,71 ha
Udział
7%
Nieużytki
Nieużytki (N) — tereny nieprzydatne do zagospodarowania rolniczego lub leśnego.
Powierzchnia
27,36 ha
Udział
5%
Wody
Wody płynące (Wp), wody stojące (Ws), rowy (W), grunty pod morskimi wodami wewnętrznymi (Wm).
Powierzchnia
22,33 ha
Udział
4%
Grunty rolne zabudowane
Grunty rolne zabudowane (Br) — siedliska i budynki gospodarcze na gruntach rolnych.
Powierzchnia
10,04 ha
Udział
2%
Bonitacja gruntów
GrupaPowierzchniaUdział
Klasy I-III
Wymagana zgoda na odrolnienie, wysokie opłaty. Grunty objęte ochroną na mocy ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
2,36 ha1%
Klasa IV
Odrolnienie wymaga decyzji organów gminy. Grunty o umiarkowanej wartości rolniczej, częściej przeznaczane pod zabudowę w planach miejscowych.
82,6 ha39%
Klasy V-VI
Łatwiejsze odrolnienie, niższe opłaty. Grunty o niskiej przydatności rolniczej, sprzyjające analizie pod kątem zabudowy lub inwestycji.
128,88 ha60%
Klasy I-III
Wymagana zgoda na odrolnienie, wysokie opłaty. Grunty objęte ochroną na mocy ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
Powierzchnia
2,36 ha
Udział
1%
Klasa IV
Odrolnienie wymaga decyzji organów gminy. Grunty o umiarkowanej wartości rolniczej, częściej przeznaczane pod zabudowę w planach miejscowych.
Powierzchnia
82,6 ha
Udział
39%
Klasy V-VI
Łatwiejsze odrolnienie, niższe opłaty. Grunty o niskiej przydatności rolniczej, sprzyjające analizie pod kątem zabudowy lub inwestycji.
Powierzchnia
128,88 ha
Udział
60%
Struktura własnościowa
Rodzaj podmiotuPowierzchniaUdział
Osoby fizyczne
Grupa rejestrowa 7 w EGiB — osoby fizyczne: właściciele domów, mieszkań, gospodarstw rolnych i działek rekreacyjnych. Najliczniejsza kategoria na terenach wiejskich i podmiejskich.
206,7 ha60%
Jednostki samorządu terytorialnego
Grupy rejestrowe 4–6, 11–14 w EGiB — gminy, powiaty i województwa. Obejmuje drogi lokalne, parki, szkoły, tereny komunalne i grunty przeznaczone pod inwestycje publiczne.
86,9 ha25%
Osoby prawne
Grupy rejestrowe 8, 9, 10, 15, 16 w EGiB — spółki prawa handlowego, spółdzielnie, kościoły i związki wyznaniowe, fundacje i stowarzyszenia. Obejmuje deweloperów, zakłady przemysłowe i spółdzielnie mieszkaniowe.
48,62 ha14%
Skarb Państwa
Grupy rejestrowe 1–3 w EGiB — Skarb Państwa i państwowe osoby prawne. Obejmuje grunty zarządzane przez Lasy Państwowe, Wody Polskie, KOWR (dawne PGR) i GDDKiA.
2,16 ha1%
Osoby fizyczne
Grupa rejestrowa 7 w EGiB — osoby fizyczne: właściciele domów, mieszkań, gospodarstw rolnych i działek rekreacyjnych. Najliczniejsza kategoria na terenach wiejskich i podmiejskich.
Powierzchnia
206,7 ha
Udział
60%
Jednostki samorządu terytorialnego
Grupy rejestrowe 4–6, 11–14 w EGiB — gminy, powiaty i województwa. Obejmuje drogi lokalne, parki, szkoły, tereny komunalne i grunty przeznaczone pod inwestycje publiczne.
Powierzchnia
86,9 ha
Udział
25%
Osoby prawne
Grupy rejestrowe 8, 9, 10, 15, 16 w EGiB — spółki prawa handlowego, spółdzielnie, kościoły i związki wyznaniowe, fundacje i stowarzyszenia. Obejmuje deweloperów, zakłady przemysłowe i spółdzielnie mieszkaniowe.
Powierzchnia
48,62 ha
Udział
14%
Skarb Państwa
Grupy rejestrowe 1–3 w EGiB — Skarb Państwa i państwowe osoby prawne. Obejmuje grunty zarządzane przez Lasy Państwowe, Wody Polskie, KOWR (dawne PGR) i GDDKiA.